Photoshop Magazin
 


Bridge ile Renk Yönetimi

01 July 2009 | Sayı: Jul 2009
 
1 2 3 4 5
 


Renk
İnsan gözü kendisine gelen ışığın dalga boyutuna göre renkleri algılar. Tüm renkleri barındıran ışık insan tarafından beyaz olarak algılanır. Işığın olmadığı durumlarda ise renkler siyah olarak algılanır. En büyük renk gamutu (renk sınırlama, tanımlama limiti) doğada gördüğümüz renk gamutudur. Diğer tüm renk gamutları doğanın renk gamutunun bir alt kümesini oluşturur.


En yaygın ve hepimizin aşina olduğu iki renk gamutu, monitörlerin renkleri görüntülemek için kullandığı yöntem olan RGB (Red, Green ve Blue) gamutu ile dört renk yöntemiyle baskı yapılan yöntem olan CMYK’dır. (Cyan, Magenta, Yellow ve Black)

RGB Renk Modeli
Görünür renk spektrumunun (görüngesinin) büyük bir bölümünün renklendirilmiş ışığa ait üç temel bileşenin (kırmızı, yeşil ve mavi) farklı yüzde değerlerinde karıştırılmasıyla temsil edilmesine RGB renk modeli adı verilmiştir. Bütün monitörler renkleri RGB renk gamutunu kullanarak görüntüler.


CMYK Renk Modeli

Eğer kırmızı, yeşil ve mavinin %100’ü beyaz ışıktan çıkarılırsa; elde edilen renk cyan (gökyüzü mavisi), magenta (pembenin mora kaçan hali) veya sarı olur. Bir nesne kırmızı ışığın %100’ünü emer, yeşil ile maviyi yansıtırsa bu durumda algılanan renk cyan olur.

Gerçek siyah rengi oluşturmak ve resimlerdeki gölgeleri derinleştirmek için cyan, magenta ve sarıya ek olarak siyah renk de kullanılır. (Aslında tüm renkleri CMY’den elde edebiliriz, siyah anahtar rolü üstlenir. Bu yüzden siyaha black değil key denir. ) CMYK renk modeli, Cyan, magenta ve yellow, çıkarmalı renkler olarak adlandırılıp baskı renklerinin temelini oluşturan renk gamutudur.


Son olarak; matbaa sektöründe bu güzide renk gamutumuzun ismiyle anıldığı vaki değildir. Morumtrak pembe, gökyüzü mavisi gibi terimler yerine; mavi, kırmızı, sarı ve siyah şeklinde söylenegelmiştir.

Spot Renkler
CMYK renklerinin yerine veya bu renklere ek olarak kullanılan önceden hazırlanmış boyalardır. Spot renkler; PANTONE®, TOYO™ vb. renk eşleştirme sistemleri kullanılarak seçilebilir. Bir çok spot renk proses renk eşdeğerine dönüştürülebilir. Metalik, floresan, sedefli ve yanardöner renkler gibi bazı spot renkler dönüştürülemez. Bunların kendi renk plakalarını
kullanmak gerekir.

Spot renklerin kullanımı:
Tek renkli veya iki renkli baskı işlerinde. Örn: Kırmızı renk CMYK renk modelinde sarı ve magentanın karışımından elde edlir. Bu ise iki baskı makinesi kalıbı demektir. Oysa bu rengi spot renk olarak tek kalıpta basmak mümkündür. Böylece kalıp maliyetinden yarı yarıya tasarruf edilir.

Renkleri tam olarak eşleştirmeyi gerektiren logolar veya diğer grafik öğeleri için. Böylece istenilen öğe farklı matbaalarda bile aynı renkte basılır.

Renk Yönetimi
Basım sektöründe kullanılan makine ve cihazlar farklı renkleri tanımlayabilmektedir. Örneğin monitörün gösterebileceği renk sayısı basılabilecek renk sayısından fazladır. Aynı zamanda cihazların renkleri oluşturma biçimleri de birbirinden farklıdır. Kameralar, tarayıcılar ve monitör RGB prensibiyle görüntü oluştururken, yazıcılar ve baskı makineleri CMYK prensibiyle görüntü oluştururlar.


Renklerin bir cihazdan diğerine tanımlaması yapılırken değerlerinin değişmemesi gerekir. Sistem içersinde çalışma tüm cihaz ve makinelerin birbirine uyumlu hale getirilerek, aynı renkleri tanımlaması ve aynı renk değerini değiştirmeksizin taşınmasını renk yönetim sistemi (Color Management) ile yaparız.

Renk yönetim sistemiyle bütün makine cihazların belirlenen standartlarda çalıştırılması ve bu doğrultuda kalibrasyonunun yapılması esastır. Daha geniş bir renk evrenine sahip olan monitör bize baskıda basamayacağımız
renkleri gösterecek ve bizi beklediğimizden farklı baskı sonuçları karşılayacaktır. Monitörün basabileceğimiz renkleri gösterebilmesi için, basamayacağımız renkleri çeşitli yöntemlerle monitörden çıkarmak gerekmektedir. Renk yönetimi bu işi yapar. Ancak bunu yaparken yalnız baskı makinesi ile monitörü değil, prova cihazlarını da kalibre eder. Böylelikle ekranda görülen rengin, aynı değerlerde provası alınır. Alınan prova ve monitördeki renk değerlerinde baskı sonuçları
alınır. Ve renk değerleri bir makineden diğerine geçerken değişmez.

Renk yönetim sistemi için gerekli standartları ICC (International Color Consortium) isimli bir kurum belirlemektedir. Bu kurumu basım ve bilişim sektörünün önemli firmaları bir araya gelerek oluşturmuşlardır. ICC profili ise cihazın kendi renk skalası (evreni,gamutu) dışında kalan renkleri tanımlaması ve en uygun biçimde oluşturması için kullanılır. Böylelikle geniş bir evrene sahip olan bir görüntü dar bir evrende en doğru şekilde tanımlanmaktadır. Renk yönetim sisteminin en doğru şekilde uygulanması için kullanıcılar kendi üretim şartlarına uygun ICC profilini oluşturmalıdırlar.

Renk Yönetim Sistemini Ayarlamak
Adobe programlarının varsayılan renk ayarları çoğu kullanıcı için yeterli seviyededir (North America Prepress 2 Adobe Illustrator’ün standart renk profilidir). Bununla birlikte, Adobe İllustrator’de gelişmiş renk yönetimi seçeneklerini özelleştirmek mümkün.

Edit > Color Settings komutunu seçip settings menüsünden hazır olan ayarlardan kendimiz için uygun olanı seçebilirsiniz. Eğer varsayılan ayarlardan hiçbiri sizin ihtiyacınızı karşılamıyorsa Advandec Mode kutucuğunu işaretleyerek ilave ayarları görüntüleyebilirsiniz.

Unutmadan: Kendiniz için renk profili seçtiğinizde mükemmel renkler elde edeceğiniz garanti değildir, fakat ekrandaki görüntüye bakarak resmin basılı halinin görüntüsü hakkında daha gerçekçi bir fikir edinebilirsiniz.


Aslında renk yönetimi, RGB modundaki bir monitörde gördüğünüz görüntünün CMYK modunda basıldığında elde edilecek rengin tutarlılığını sağlamak amacıyla yapılır. Kurumunuz için uzman kişilere hazırlattığınız kendi renk profili dosyanızı ya da baskı işlerinizi yaptırdığınız matbaadan aldığınız renk profili dosyasını yüklemek isterseniz Load butonuna tıklayıp hazır renk profilini tanıtmanız yeterli olacaktır.


Eğer Adobe Creative Suite kurduysanız ve bir kaç adobe uygulamasını birden kullanıyorsanız, tüm adobe programlarının aynı renk profilini kullanmalısınız.

Bunun için tüm programlara tek tek renk profili uygulamak ya da var olan renk profili dosyasını yüklemek yerine Adobe Bridge uygulamasını kullanmanız en sağlıklı çözümdür.

Adobe Bridge uygulamasını açın, Edit > Creative Suite Color Settings komutunu seçin, açılan penceredeki listeden size uygun olan renk profilini seçin. Daha detaylı ayarlar için Show Expanded List of Color Settings Files kutucuğunu işaretleyin.
Kurumunuz için uzman kişilere hazırlattığınız kendi renk profili dosyanızı ya da baskı işlerinizi yaptırdığınız matbaadan aldığınız renk profili dosyasını yüklemek isterseniz Show Saved Color Setting Files butonuna tıklayarak açılan pencereden hazır renk profilini seçin.

Not: Şayet firmanızın kullandığı renk profiline güveniyorsanız, işi baskıya gönderdiğiniz firma yetkilisine renk profilini değiştirmemesini özellikle tembih edin. Renk profili ayarlatmayı külfet olarak gören bir firmada çalışıyorsanız, çalıştığınız matbaanın renk profillerini kullanın.

Renkleri Illustrator’de Prova Edin
Şirket bünyesinde kullandığınız renk profiliyle çalıştığınız işlerinizin başka renk profili kullanan bir yerde nasıl basılacağını görmeniz Adobe Illustrator’de mümkün. View> Proof Setup > Customize komutunu seçin. Profil US. Web Coated (SWOP) v2 olarak ayarlı gelecektir. Buradan bakmak istediğiniz ayarı seçip preview kutucuğunu işaretleyerek değişiklikleri görebilirsiniz.

 

July 2009

 


Bridge