Photoshop Magazin
 


Renkli Fotoğraftan Mükemmel S/B Gri Ton Yaratma Teknikleri

01 November 2006 | Sayı: Nov 2006
 
1 2 3 4 5
 

hspace=0




Sanat fotoğrafçılığında kullanılan Siyah-Beyaz Gri Ton resimlerin insanları çok daha derinden etkilediği bilinmektedir. Ancak S/B Gri Ton resimlerin gerek çekimi gerekse ton eğrisinin düzeltilmesi her zaman büyük sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Doğadaki birbirinden farklı renkler fotoğraflarda gri tonlara dönüştürüldüğü zaman, yanyana gelen bazı renkler aynı ton gri olarak gerçekleşmekte, görseldeki objeler ve önemli ayrıntılar ton bağlamında düzleşerek bütünleşmekte ve bunun sonucunda istenilen derinlikte, etkileyici ideal resimler elde edilememektedir.

Kullanılan fotoğraf makinesi ve siyah/beyaz film ne kadar mükemmel olursa olsun, insan gözünün algıladığı gerçek hayattaki renkler gri tonlara dönüştürülürken istenilen etki sağlanamaz. Vurgulamak istediğimiz nesnenin veya objenin ya da görüntünün rengi siyah-beyaz gri tona dönüşürken hangi ton (açık, orta veya koyu ton) grinin oluşacağı bizim insiyatifimiz dışında gerçekleşir.

Siyah/Beyaz fotoğraf çekiminde doğadaki renkler objelerden yansıyan ışık değerlerine göre film üzerine aktarılarak gri ton geçişleri oluşmaktadır. (S/B filmler renk yerine ışığa duyarlıdır.) Bu bağlamda, kullanılan siyah/beyaz filmin emülsyon kalite ve hassasiyeti ile film banyo işlemi gri tonların istenilen kalitede oluşması için çok önemli bir kriterdir.

hspace=0

hspace=0

Profesyonel fotoğraf sanatçıları siyah/beyaz çekimlerde gri tonların dengesini daha iyi sağlayabilmek, derinlik ve kontrastı arttırmak, görsel kaliteyi yükseltmek için değişik renklerde filtreler kullanmaktadır. (Daha koyu gökyüzü için Turuncu; daha detaylı manzara resimleri için Kırmızı; daha doygun ten renkleri için Yeşil; genel kontrastı arttırmak için Sarı vs.,)

Dijital fotoğraf tekniğinde ise renkli olarak çekilen resimlerin S/B gri tonlara dönüştürülmesinde Adobe Photoshop çok önemli rol oynamaktadır. Renkli resimlerden mükemmel siyah/beyaz fotoğraflar elde etmek için Photoshop'ta değişik fonksiyon ve teknikler kullanılmaktadır.

hspace=0
CMYK Renk Tonları

hspace=0
Image > Mode > Grayscale

GRAYSCALE (Gri Ton)
Photoshop programına yeni başlayanların çoklukla kullandığı Image>Mode>Grayscale seçeneği ile RGB yada CMYK resimlerin S/B gri tonlara doğrudan otomatik dönüştürülmesi genel olarak istenilen neticeyi vermez. Tüm fotoğraflarda standart dönüştürme değerleri olarak kullanılan Red=%30, Green=%59, Blue=%11 ışıksal karışım S/B gri ton resimlerde gerekli derinlik, ayrıntı ve ton kalitesini sağlayamaz.

hspace=0
Image > Mode > Grayscale

DESATURATE (Doygunsuzlaştırma)
Renkli resimlerin S/B gri tonlara dönüştürülmesinde kullanılan Photoshop'un otomatik fonksiyonu Desaturate (Doygunsuzlaştır) Image>Adjustments>Desaturate seçeneği de profesyonel bağlamda arzu edilen neticeyi veremez.

hspace=0
Image>Adjustments>Desaturate

COLORIZE (Renklendirme)
Bilhassa sepya/duotone çevrimlerde kullanılan Hue/ Saturation rötuş uygulamasındaki Colorize (Renklendirme) seçeneği de renkli fotoğraflardan S/B gri tonlu resimlerin elde edilmesinde gerekli kaliteyi sağlamaktan uzaktır.

Bu üç uygulama otomatik olduğu için denetim veya kontrol yapılamaz ve kullanıcının müdahalesi söz konusu değildir. Bu sebeple, farklı resimlerin farklı renk karışımlarındaki gri tonların ayrıntılı olarak bağımsız düzenlenmesi olanaksızdır.

hspace=0
Hue > Saturation > Colorize

RENK KANALI SEÇİMLERİ
Profesyonel bağlamda renkli resimlerin S/B gri tona dönüştürülmesi için tercih edilen yöntemlerin başında RGB, CMYK ve Lab renk kanalı seçimleri gelmektedir. Bu yöntem pratik ve hızlı olması bakımından çoklukla kullanılmaktadır.

Bu teknik kullanılmadan önce Photoshop>Preferences>Display&Cursors seçilmeli ve Color Channels'in Color kutucuğundaki işaretin kaldırılarak, renk kanallarının S/B gri tonda görüntülenmesi sağlanmalıdır.

hspace=0
RED

hspace=0
GREEN

hspace=0
BLUE

>> RGB Kanalları: RGB fotoğraflarda Window>Channels seçilerek Red, Green ve Blue renk kanalları tek tek tıklanır ve kontrol edilir. Kriterlere uygun en iyi renk kanalı saptanır ve bu rengin dışında kalan diğer R,G,B renk kanalları silinir. Image>Mode>Grayscale seçilerek doküman gri tona dönüştürülür ve gerekli ince rötuşlar yapılır.

hspace=0

>> CMYK Kanalları: Bazı renkli fotoğraflarda RGB renk kanalları yerine CMYK renk kanalları seçilerek kriterlere daha uygun S/B gri ton resimler elde edilebilmektedir. CMYK'ya dönüştürülmüş fotoğraflarda da aynı teknik uygulanarak Window>Channels seçilir; Cyan, Magenta, Yellow ve Black renk kanalları tek tek tıklanır ve kontrol edildikten sonra en uygun S/B gri ton renk kanalı saptanır. Bu rengin dışında kalan diğer C,M,Y,K renk kanalları silinir ve Image>Mode> Grayscale seçilerek doküman gri tona dönüştürülür.

hspace=0

>> 'Lab' Kanalları: Hızlı dönüşüm tekniklerinde en çok tercih edilen 'Lab' renk kanalları kullanımında mevcut fotoğrafın renk modu Image>Mode>Lab Color seçilerek değiştirilir. Bu teknikte S/B Gri Ton olarak sadece ' L' renk kanalı kullanılır. Window>Channels paletinde doğrudan 'a' ve 'b' kanalları silinir ve 'L' kanalı Image>Mode> Grayscale ile S/B gri tona dönüştürülür.

hspace=0

hspace=0

hspace=0
CMYK (Magenta)

hspace=0
RGB (Blue)

>> RGB, CMYK veya Lab Renk Kanalları seçim tekniğinde renkli fotoğraflar S/B gri tona dönüştürüldükten sonra Levels, Brightness/Contrast, Replace Color, Shadow/ Highlight, Curves veya Exposure fonksiyonları ile Dodge, Burn yada Sponge araçları ile genel veya kısmi rötuşlar yapılabilir.

hspace=0

>> Gerekli görüldüğü takdirde, S/B gri tona dönüştürülen renk kanalı katmanı çoğaltılarak 'Blend (multiply, overlay, darken, lighten, screen vs.,)' kaynaştırma efektleri verilebilir; 'Opacity' opaklık/saydamlık değeri azaltılarak açık, orta veya koyu tonlarda düzeltmeler gerçekleştirilebilir.

>> Renk Kanalları tekniğinde uygulanabilecek bir diğer düzeltme yöntemi de; tek bir kanal seçimi yerine 2 veya 3 kanal tek tek 'Channels' paletinden kesilerek bu renk kanallarından yeni katmanlar oluşturulur. Kanal yerleşimleri değiştirilebilir ve 'Blend' seçenekleri, 'Opacity' opaklık/saydamlık veya 'Fill' dolgu ayarları ile kaynaştırılarak değişik varyasyonlarda ideal S/B gri ton resimler yaratılabilir.

hspace=0

CHANNEL MIXER (Renk Kanalı Karıştırıcı)
Renkli resimleri S/B gri tona dönüştürmek için en çok kullanılan yöntem 'Channel Mixer (Kanal Karıştırıcı)' fonksiyonudur. RGB ile CMYK renk modundaki fotoğraflarda kullanılan bu yöntemde, renk kanalları tek tek belli % oranlarda değiştirilerek arzu edilen gri ton düzenlemeleri yapılabilir. Channel Mixer fonksiyonu ile renkli resimlerin S/B gri tona dönüştürülmesi istenilen farklı tonlarda, farklı derinlik ve kontrastlıklarda görerek ve bilinçli şekilde özgürce düzenlenebilmektedir. Ayrıca bu fonksiyonun 'Adjustment Layer (Ayar Katmanı)' eklenerek kullanılması durumunda orijinal resime hiçbir zarar vermeden her türlü değişiklik yapılabilir, katman maskesi penceresinde bölgesel ton rötuşları kolayca uygulanabilir.

>> Window> Layer (Katman) paletini açın ve Adjustment Layer (Ayar Katmanı) tıkladıktan sonra, menü listesinden Channel Mixer (Kanal Karıştırıcı) seçerek ayar katmanı ekleyin.

hspace=0

>> Açılan Channel Mixer penceresinin en altındaki Monochrome (Tek Renkli/Siyah/Beyaz) kutusunu işaretleyin. RGB veya CMYK fotoğraf doğrudan S/B gri tona dönüşmüş olacaktır.

>> Channel Mixer penceresinde Red, Green, Blue veya Cyan, Magenta, Yellow, Black çubuklarını sağa-sola oynatarak S/B gri ton resimde istenen detay, kontrastlık ve ton derinliğini elde edene kadar dilediğiniz ayarları yapın.

>> RGB fotoğraflarda Red, Green ve Blue 3 rengin toplamı %100 civarında olması gerekmektedir. RGB değerleri toplamı %100'ün üstünde olduğu takdirde, fotoğraf gerekenden daha açık tonda gerçekleşir. Tersi olarak, toplam RGB renk karışım değerleri %100'ün altında kalması durumunda ise, fotoğraf bu kez daha koyu tona dönüşür.

hspace=0

>> CMYK resimlerde ise Cyan, Magenta, Yellow ve Black 4 rengin % değerleri toplamı %150 -200 arasında olması gerekmektedir. RGB ile CMYK modundaki resimlerde renklerin toplam % değerlerinin fazla veya eksik olması ton dengesinde ters etki yaratmaktadır. Toplam CMYK değerleri %200'ün üstünde olursa, fotoğraf gerekenden daha koyu tonda gerçekleşir. Tersi olarak, toplam CMYK renk karışım değerleri %150'nin altında olursa, fotoğraf bu kez daha fazla ışık almış gibi açık tona dönüşür.

hspace=0
Lab (L+Layer/Blend/Trans/Level)

hspace=0
Channel Mixer (CMYK)

>> Genel ton açıklığı veya ton koyuluğu için Constant ayar çubuğu sağa-sola küçük kaydırmalar yapılarak resimde ton dengelemesi gerçekleştirilebilir.

hspace=0

>> 'Adjustment Layer (Ayar Katmanı)' ile birden fazla Channel Mixer ayar katmanı eklenerek farklı S/B gri ton dönüşümleri için kullanılabilir, bölgesel rötuş ve ton ayarları için katman maskesinde seçimler yapılabilir, farklı degrade geçişleri ile değişik uygulamalar gerçekleştirilebilir.

hspace=0

hspace=0
Image/Mode/Grayscale

hspace=0
Channel Mixer (RGB)+ Blend Effect

>> Renkli resimlerin S/B gri tona dönüştürülmesinde Adjustment Layer (Ayar Katmanı) kullanılarak, ayrıca Levels, Curves, Color Balance,Brightness/Contrast, Hue/Saturation,selective Color,Gradient Mapveya Photo Filter fonksiyonları ile ayrıntılı rötuşlar yapılabilir; ayarkatmanlarına Blend seçenekleri ile kaynaştırma efektleri uygulanabilir; farklı Opacity opaklık/saydamlık değerleri verilerek değişik düzenlemeler gerçekleştirilebilir.

hspace=0

hspace=0
Channel Mixer (RGB)

hspace=0
Channel Mixer (CMYK)

>> Channel Mixer ile dönüştürme işlemi bittikten sonra Dodge, Burn yada Sponge araçları ile ince ve detaylı düzeltmeler uygulanarak en mükemmel S/B gri ton resimler oluşturulabilir.

hspace=0

hspace=0
RGB / CMYK Orijinal

hspace=0
Hue/Saturation Katman Tekniği 1

HUE/SATURATION KATMANI TEKNİĞİ
Renkli resimleri S/B gri tona dönüştürme teknikleri içinde en mükemmel ve en başarılı neticeler Hue/Saturation Katmanı Uygulaması ile gerçekleştirilmektedir.

Bu yöntem ile orijinal renkli fotoğraflardaki renk tonlarında Hue (Renk Özü), Saturation (Doygunluk, Saflık) ve Lightness (Açıklık/Koyuluk) gibi her türlü değişiklik yapılarak, renklerin istenilen gri tonlara dönüşümü mükemmel şekilde elde edilebilmektedir. Hue/Saturation Katmanı Tekniği ile renk tayfındaki tüm renk tonları filtre gibi kullanılarak renklerin gri ton için süzümleri kısa süre içinde gerçekleştirilmektedir.

hspace=0

>> Window> Layer (Katman) paletini açın ve Adjustment Layer (Ayar Katmanı) C kullanarak üst üste 2 adet Hue/Saturation Ayar Katmanı ekleyin.

>> En üstteki Hue/ Saturation 2 ayar katmanını seçin ve Blend (Kaynaştırma) menü-sünden 'Color' modunu atayın. Daha sonra aynı katmanı tıklayarak açılan Hue/Saturation penceresinde 'Saturation' ayar çubuğunu sola (-100) kaydırın; fotoğraf S/B gri tona dönüşecektir.

hspace=0

>> Bir alttaki Hue/Saturation 1 ayar katmanını seçin ve çift tıklama yaparak açılan Hue/Saturation penceresinde Hue ayar çubuğunun sağa-sola kaydırarak resimdeki orijinal renk özü ile ilgili değişimleri gerçekleştirin.

>> Aynı şekilde Hue/Saturation 1 penceresinde Saturation ve Lightness ayar çubuklarında da oynamalar yaparak, resimdeki gri tonların derinlik, açıklık ve koyuluk ayarlarını istediğiniz gibi değiştirebilirsiniz.

hspace=0

>> Hue/Saturation 1 penceresinde ayrıca renk gruplarını (Reds, Yellows, Greens, Cyans, Blues, Magentas) seçerek sadece bu renk tonları üzerinde gri ton rötuşları yapabilirsiniz. Gri ton rötuşlarını gerçekleştirirken renk tonlarının etkilenme alanını genişletmek veya daraltmak için Hue/Saturation 1 penceresinin alt bölümündeki renk tayfı ayar çubuklarını da kullanabilirsiniz.

>> Arzu edilen ideal S/B gri ton resim elde edildikten sonra pop-up menüden 'Flatten Image' seçilerek katmanlar birleştirilir ve Image>Mode>Grayscale tıklanarak işlem tamamlanmış olur.

>> Adjustment Layer (Ayar Katmanı) kullanılarak, ayrıca Levels, Curves, Color Balance, Brightness/Contrast, selective Color, Gradient Map veya Photo Filter fonksiyonları ile ayrıntılı rötuşlar yapılabilir; ayar katmanlarına Blend seçenekleri ile kaynaştırma efektleri uygulanabilir; farklı Opacity opaklık/saydamlık değerleri verilerek değişik düzenlemeler gerçekleştirilebilir.

Dönüştürme işlemi ve genel rötuşlar bittikten sonra Dodge, Burn yada Sponge araçları ile ince ve detaylı kısmi/bölgesel düzeltmeler uygulanarak en mükemmel S/B gri ton resimler profesyonelce oluşturulabilir.

hspace=0 hspace=0

hspace=0
Hue/Saturation Katman Tekniği 2

KALİTE FAKTÖRLERİ
>> Renkli fotoğrafların rötuş uygulamalarında veya S/B gri tona dönüştürme işlemlerinde 8 Bit/Channel yerine 16 Bit/ Channel kullanılması çok daha mükemmel neticeler elde edilmesini sağlar.

Bu bağlamda dijital fotoğraf çekimlerinin de 16/Bits/ Channel ve RAW olarak gerçekleştirilmesinde büyük yarar vardır. Tüm tekniklerde işleme başlamadan önce piksel derinliğini Image>Mode>16 Bits/Channel seçerek değiştirin. 16 Bits/Channel piksel derinliğindeki resimlerin ton geçişleri, derinlik, detay ve ayrıntı çok daha fazla olduğu için tüm rötuş ve dönüştürme işlemleri çok daha başarılı gerçekleşir.

hspace=0

hspace=0
Grayscale

hspace=0
Hue / Saturation

>> Renkli fotoğraflar S/B gri tona dönüştürülmeden önce White Point (Beyaz Nokta) ve Black Point (Siyah Nokta) girişleri ile gerekli renk rötuşları yapılarak resimdeki renk sapmalarının mutlaka giderilmesi gerekir.

Orijinal resimdeki renk tonları ne kadar doğru ve temiz olursa, S/B gri tona dönüşümler de aynı oranda mükemmel gerçekleşir. (Fotoğraflarda renk sapmalarının giderilmesi ve renk rötuşu ile ilgili ayrıntılı bilgileri dergimizin Aralık 2005 sayısında bulabilirsiniz.)

hspace=0

hspace=0
Greyscale

hspace=0
Hue / Saturation

>> Kuşe kağıt baskılar için, Siyah/Beyaz gri ton resimlerde Beyaz olması gereken (ışık ile metal, cam vb., objelerin parlayan kısımları hariç) en açık tonun K= %3-5; Siyah olması gereken en koyu tonun K= 93-95 olması gerekir.

 

November 2006

 


Genel